Neolaia Cyprus

Le Tour de Chypre: Το χωριό της Λίρας

katwdrys

Στο πίσω μέρος, ο Κάτω Δρυς

Δεν πιστεύω να ξεχάσατε την Κυπριακή λίρα. Ειδικά η τελευταία χρονιά θα έφερε στην μνήμη πολλών, την ανάγκη για το παλιό, καλό δυνατό μας νόμισμα. Η λίρα ήταν δυνατό και σταθερό νόμισμα… Όχι σαν το τωρινό! Τέλως πάντων, δεν θα κάτσουμε τώρα να συζητούμε λίρα ή ευρώ διότι πολύ πιθανόν να μείνουμε άυπνοι για πολύ καιρό. Το ζητούμενο είναι άλλο, η λίρα, το κλασικό μονόλιρο, με το πορτοκαλοσομόν του χρώμα, το νούμερο 1 Κυπριακό χαρτονόμισμα, εκτός που αισθητικά ήταν πανέμορφο, ένωνε διάφορες τεχνικές, έθιμα και τοποθεσίες της Κύπρου, όπως και όλα τα πρώην χαρτονομίσματα μας. Μπροστά μια κοπελίτσα με την παραδοσιακή φορεσιά κι απο πίσω δίπλα από το υδατογράφημα (αυτή η λευκή λωρίδα που την βάζεις στο φως για να δεις αν ήταν πλαστό) ένα χωριό.

Πάω στοίχημα ότι κανείς δεν διερωτήθηκε ποιο είναι αυτό το χωριό, δίπλα στο λευκαρίτικο κέντημα. Ναι, το δέχομαι, μπορούσε να είναι οποιοδήποτε χωριό, γιατί δεν παρουσιάζεται τίποτα το αξιοσημείωτο. Για όσους δεν γνωρίζουν λοιπόν, το χωριό της λίρας, είναι ο Κάτω Δρύς. Κι όπως το έβαλαν αριστοτεχνικά στο μονόλιρο, δίπλα από τα Λευκαρίτικα κεντήματα, έτσι είναι και στην πραγματικότητα.

Ο Κάτω Δρυς βρίσκεται στα Νοτιοδυτικά της πόλης της Λάρνακας. Συνορεύει με τα χωριά Πάνω Λεύκαρα (4 χλμ), Κάτω Λεύκαρα (4 χλμ) και Βάβλα (6 χλμ).

Βρίσκεται στο μέσο τριών πόλεων. Η απόσταση από την Λευκωσία είναι 50 χιλιόμετρα από τη Λάρνακα και τη Λεμεσό μόνο 36 χιλιόμετρα. Από την ακτή Κυβερνήτη απέχει 25 χιλιόμετρα. Είναι κτισμένο σε υψόμετρο 520 μέτρων από την επιφάνεια της θάλασσας. Το λοφώδες ανάγλυφο του χωριού με τις στενές βαθιές κοιλάδες, είναι διαμελισμένο από τον ποταμό του Αγίου Μηνά.

Για το πως πήρε το όνομά του το χωριό υπάρχουν δύο εκδοχές. H πρώτη εκδοχή λέει ότι πήρε το χωριό το όνομά του, από τους πολλούς Δρύες (βαλανιδιές) που υπήρχαν στο χωριό. Mια δεύτερη εκδοχή αναφέρει ότι πριν πολλά χρόνια υπήρχαν δυο χωριά, ο Πάνω Δρυς και ο Κάτω Δρυς και ανάμεσα στα δυο χωριά υπήρχε ένας πελώριος Δρυς.

Το χωριό υπήρχε με την ίδια ονομασία κατά την περίοδο της φραγκοκρατίας και βρίσκεται σημειωμένο σε παλαιούς χάρτες ως Catodi. Ο πληθυσμός του χωριού που το 1881 ήταν 345 έφτασε το 1946 τους 536. Μετά το 1946 άρχισε να πλήττει το χωριό η αστυφιλία με αποτέλεσμα ο πληθυσμός του να μειώνεται συνεχώς. Σήμερα ο πληθυσμός του χωριού ανέρχεται στους 130 μόνιμους κατοίκους.

Τα τελευταία χρόνια άρχισαν οι απόδημοι να αναπαλαιώνουν τα σπίτια τους ή και να κτίζουν καινούρια. Πολλοί ντόπιοι επίσης αγοράζουν παλιά σπίτια και τα αναπαλαιώνουν. Ο κάτω Δρυς σιγά-σιγά άρχισε να ξαναζωντανεύει και να ενώνει το παρελθόν με το παρόν και κυρίως το μέλλον.

Στα δυτικά του χωριού Κάτω Δρυ, βρίσκεται κτισμένη η κεντρική εκκλησία, που είναι αφιερωμένη στον Πολιούχο Άγιο Χαράλαμπο. Με το πέρασμα των χρόνων γκρεμίστηκε η παλιά βυζαντινή εκκλησία, και το 1897 κτίστηκε η σημερινή εκκλησία. Είναι μονόκλιτη καμαροσκέπαστη εκκλησία και όχι πολύ μεγάλη. Έχει την άνεση να φιλοξενήσει γύρω στους 150 πιστούς. Εξωτερικά είναι ασπρισμένη μ’ ένα πέτρινο ψηλό καμπαναριό να εφάπτεται στην ανατολική πλευρά του ναού, έξω από το ιερό.

Ο αυλόγυρος της εκκλησίας είναι πλακόστρωτος, δωρεά από τους κατοίκους και απόδημους του χωριού. Στο εσωτερικό της η εκκλησία δεν διαθέτει τοιχογραφίες, αλλά το όμορφο σκαλιστό ξύλινο εικονοστάσι αποτελεί το αξιοθαύμαστο κόσμημα στο ναό.

Στα νοτιοδυτικά σε μια βουνοπλαγιά, έξω από το χωριό βρίσκεται κτισμένο ένα μικρό απέριττο εκκλησάκι, αφιερωμένο στον Άγιο Νεόφυτο, που πιστεύεται ότι γεννήθηκε το 1134 στην περιοχή (το κτίριο στην παρακάτω φωτογραφία πιστεύεται πως είναι το πατρικό του Αγίου). Αν θέλετε να παρακολουθήσετε την Θεία Λειτουργία στο εκκλησάκι λειτουργεί στις 28 Σεπτεμβρίου και 24 Ιανουαρίου.

Μέχρι σήμερα σώζεται η κατοικία του αγίου, αλλά είναι εγκαταλειμμένη. Στην άκρη του χωριού προς τ’ανατολικά, ανάμεσα στα παραδοσιακά σπίτια είναι κτισμένη η εκκλησία της Παναγίας της Ελεούσας.

Είναι κτίσμα του 12ου αιώνα και είναι η παλιά εκκλησία του χωριού. Ανακαινίστηκε από το Τμήμα Αρχαιοτήτων. Είναι πολύ μικρή εκκλησία με άνεση να φιλοξενήσει 20 πιστούς. Είναι πετρόκτιστη εξωτερικά με βυζαντινή μονόκλιτη αρχιτεκτονική μορφή. Στο εσωτερικό της είναι απλή εκκλησία με ξυλόγλυπτο εικονοστάσι και δυο ψαλτήρια.

Αν και πολύ μικρό και ήσυχο χωριό, ο Κάτω Δρύς διαθέτει και μουσείο: το Τοπικό Αγροτικό Μουσείο Κάτω Δρυ. Το μουσείο αυτό στεγάζεται σ’ ένα παραδοσιακό σπίτι στον Κάτω Δρυ, που ανήκει στον Γαβριήλ και στην Ελένη Παπαχριστοφόρου. Αρκετά χρόνια μετά το θάνατό τους, οι κληρονόμοι του, το δώρισαν στο Τμήμα Αρχαιοτήτων, που το συντήρησε και το μετέτρεψε σε τοπικό μουσείο, σύμφωνα με τους όρους της δωρεάς.

Το σπίτι αποτελεί τοπικό δείγμα τοπικής αρχιτεκτονικής του 19 ου αιώνα. Είναι πετρόκτιστο, με πέντε ισόγεια και ένα ανώγειο δωμάτιο, εσωτερική περίκλειστη αυλή με φούρνο και στεγασμένο πέραμα με καμάρα, που καταλήγει στο μεγάλο ξωπόρτι, το οποίο ανοίγει στο δρόμο. Αν και απλό, ήταν για την εποχή του ένα αρκετά πλούσιο σπίτι, που άνηκε σε μια εύπορη οικογένεια, με γη και καλά εισοδήματα από τις σοδιές.

Όταν το μετέτρεψαν σε μουσείο, το Τμήμα Αρχαιοτήτων φρόντισε ώστε τα είδη και η διαρρύθμιση, να δίνουν στον επισκέπτη την εικόνα ενός παραδοσιακού αγροτικού νοικοκυριού. Οπότε αν θέλετε να δείτε πως είναι στην πραγματικότητα τα σπίτια των ηρώων στις θρυλικές σειρές του ΡΙΚ, μπείτε στο συμπαθητικό μουσείο. Μέσα υπάρχουν τα πάντα. Από αργαλειό, πιθάρια, εργαλεία, το σκαλιστό ερμάρι, τη ραπτομηχανή και τα ζωγραφιστά πιάτα, μέχρι το παραδοσιακό σιδερένιο κρεβάτι με ουρανό του αντρογύνου.

Πρόσφατα, έμαθα ότι στον Κάτω Δρυ υπάρχουν και ωραία και μικρά εστιατόρια που μπλέκουν το παλιό με το μοντέρνο, τόσο γευστικά όσο και διακοσμητικά.

Επίσης αν θέλετε να διανυχτερεύσετε υπάρχουν 3 ξενοδοχεία-lodges στο χωριό κτισμένα ή ανακαινισμένα σε ρυθμούς παραδοσιακής λαϊκής αρχιτεκτονικής.

Γραφικό, μικρό, με στενά πλακόστρωτα δρομάκια ο Κάτω Δρυς έχει μικρές ομορφιές και αξίζει την προσοχή του ταξιδιώτη, ακόμα κι αν βρίσκεται κοντά σ’έναν πολύ δημοφιλή τουριστικό προορισμό, τα Λεύκαρα.

Πηγή: Mensguide.com.cy

 

Πρόσφατα

Δημοφιλέστερα